Dług CoreWeave, czołowego neoclouda i symbolu obecnego boomu na moce obliczeniowe dla AI, rynek wycenia tak, jakby spółka miała duże szanse zbankrutować. Co więcej część komentatorów nazywa ją już Lehmanem tego cyklu. Argumenty za analogią są mocne, a wiele zależy od tego, kto i jak zareaguje, jeśli firma zacznie się sypać.
W połowie października akcje i obligacje CoreWeave znów poleciały w dół. Rentowność obligacji z terminem w 2031 roku przekroczyła 16%. Kontrakty CDS, czyli ubezpieczenie od niewypłacalności, wyceniały prawie 63% prawdopodobieństwa bankructwa w ciągu pięciu lat. Kurs akcji spadł o ponad 30% od końca września i znalazł się ponad połowę poniżej rocznego szczytu.
W tej sytuacji strateg w Spitfire Strategic Capital Bill Blain uznał, że CoreWeave prowadzi w wyścigu o miano pierwszego dużego krachu bańki zadłużeniowej AI, a niezależny analityk James Foord nazwał spółkę wprost „Lehmanem tego cyklu”. Uzasadniał to przede wszystkim wyceną jej obligacji.
Porównanie z bankiem, którego upadek we wrześniu 2008 roku zamienił kryzys w panikę, można rozumieć na dwa sposoby. W pierwszym CoreWeave miałby pociągnąć za sobą system finansowy. W drugim byłby momentem, w którym rynek przestaje wierzyć w zasady gry, na których wszyscy budowali swoje pozycje.
Firma, która ma klientów, ale nie ma pieniędzy
CoreWeave wynajmuje moc obliczeniową procesorów Nvidii i jest największym z tzw. neocloudów. Na papierze wygląda imponująco. Na koniec czerwca miał 104 mld dolarów zakontraktowanych przyszłych przychodów, a na początku trzeciego kwartału dopisał kolejne 25 mld nowych zobowiązań klientów.
Kłopot w tym, że te kontrakty trzeba najpierw zrealizować, a to kosztuje. W drugim kwartale spółka wygenerowała 679 mln dolarów z działalności operacyjnej i wydała 6,42 mld dolarów na sprzęt i infrastrukturę. Przy 2,58 mld dolarów przychodu odnotowała stratę operacyjną i 640 mln dolarów kosztów odsetkowych.
Bilans pokazuje około 35 mld dolarów długu kredytowego i obligacyjnego oraz 16,5 mld dolarów zobowiązań leasingowych, przy zaledwie 5,5 mld dolarów gotówki. Kredyty są zabezpieczone chipami i kontraktami z klientami, a pożyczali m.in. Blackstone, Magnetar, BlackRock, Carlyle, Morgan Stanley i japoński MUFG.
Inwestorzy nie martwią się więc CoreWeave będzie miał klientów ale, czy zdąży zbudować dla nich moce, zanim skończą się pieniądze. Dodatkowej nerwowości dodał szef Microsoftu Satya Nadella, który kontrakt z CoreWeave nazwał jednorazowym.
Argumenty za analogią
Lehman nie był największym bankiem świata, a jego upadek i tak zmienił wszystko. Rynek zrozumiał wtedy, że założenia, na których opierał wyceny, są fałszywe. Upadek CoreWeave mógłby podważyć kilka podobnych założeń naraz.
- Zakontraktowany popyt przestałby uchodzić za niemal pewną gotówkę. W 2008 roku rolę złudnej pewności grały ratingi AAA na papierach opartych o kredyty subprime. Dziś całą branżę wycenia się na podstawie portfeli zamówień. Gdyby zbankrutowała firma z backlogiem przekraczającym 100 mld dolarów, każdy inny backlog zostałby przeceniony. Najbardziej odczułby to Oracle, z około 553 mld dolarów zobowiązań kontraktowych w dużej mierze zależnych od kondycji OpenAI, długiem rzędu 130 mld dolarów i ratingiem na granicy śmieciowego. We wrześniu Oracle próbował już odroczyć płatności leasingowe za opóźniony projekt.
- Wyszłoby na jaw, ile naprawdę warte są używane GPU. Przed 2008 rokiem wszyscy zakładali, że ceny domów nie spadną w całym kraju jednocześnie. Dziś wierzyciele zakładają, że chipy to solidne zabezpieczenie. Wyprzedaż sprzętu upadającej spółki po raz pierwszy pokazałaby rynkowe ceny na dużą skalę, a te przeniosłyby się na każdy kredyt zabezpieczony GPU u innych operatorów. Słabnące zabezpieczenie dokładnie wtedy, gdy jest najbardziej potrzebne, to podręcznikowy mechanizm kryzysu kredytowego.
- Zniknęłaby niepisana gwarancja. W marcu 2008 roku ratunek dla Bear Stearns przekonał rynek, że duzi gracze dostaną pomoc. Gdy pół roku później pozwolono upaść Lehmanowi, ryzyko przeszacowano wszędzie. Dziś rolę cichego gwaranta przypisuje się Nvidii. Jest inwestorem w CoreWeave i zobowiązała się kupić niewykorzystane moce za 6,3 mld dolarów. Jeśli pozwoli mu upaść, rynek dowie się, że takiej gwarancji nie ma. Postawa Waszyngtonu przypomina zresztą podejście ówczesnego sekretarza skarbu Henry’ego Paulsona. Scott Bessent nazwał neocloudy „małym elementem” całości.
- Ujawniłby się obieg pieniędzy w kółko. Nvidia finansuje firmy, które potem kupują jej chipy. Kłopoty jednego z największych klientów skłoniłyby rynek do pytania, jaka część jej przychodów jest napompowana, a to uderzyłoby w spółkę o największej wadze w indeksach i portfelach funduszy emerytalnych.
Najważniejszy jest jednak kanał pośredni. Żeby stracić na upadku CoreWeave, nie trzeba mieć ani jednej jego obligacji. Wystarczy, że inwestorzy uznają, iż podobne projekty wymagają wyższej premii za ryzyko. Ten proces już zresztą trwa. Według „The Wall Street Journal” CoreWeave, Nebius i Nscale zostały w ostatnich tygodniach praktycznie odcięte od rynku nowych emisji, bo rentowności powyżej 15% czynią je zaporowymi. To mało przejrzysty rynek, który po bankructwie dużego dłużnika mógłby zostać przeceniony w całości, trochę jak papiery subprime w 2007 roku.
Argumenty przeciw
Mechanizm upadku byłby jednak zupełnie inny. Lehman finansował się z dnia na dzień na rynku repo i był stroną transakcji z niemal każdym dużym bankiem. Gdy wierzyciele przestali odnawiać finansowanie, padł w ciągu weekendu. Jego dług trafił do funduszy rynku pieniężnego uznawanych za równie bezpieczne jak gotówka. Reserve Primary Fund odnotował spadek wartości jednostki poniżej dolara i zaczęła się ucieczka z całej tej kategorii. Zakażenie dotarło do krwiobiegu finansowego gospodarki.
- CoreWeave to firma operacyjna z długiem przypisanym do konkretnych kontraktów. Spłaty kapitału mają być niskie do 2030 roku i dopiero od 2031 roku wzrosną do 14,9 mld dolarów. Nagły run jest w takiej strukturze trudny do wyobrażenia.
- Inna jest też skala. Lehman miał w chwili upadku ponad 600 mld dolarów zobowiązań, czyli o rząd wielkości więcej. JPMorgan szacuje, że duże banki inwestycyjne z USA i MUFG mają wobec CoreWeave po 1–3 mld dolarów ekspozycji, a większość banków europejskich i azjatyckich poniżej 500 mln. Kredyty w dużej części siedzą w spółkach celowych i są wypłacane w miarę realizacji kolejnych etapów projektów. Bank może na tym stracić, ale raczej się nie przewróci. Sam JPMorgan przyznaje przy tym, że jego wyliczenia opierają się na uproszczonych założeniach, bo banki niewiele ujawniają.
- Kluczowy argument dotyczy końca łańcucha. W 2008 roku okazało się, że kredytobiorcy subprime nie spłacą swoich hipotek. W AI ostatnim ogniwem są Microsoft, Google, Amazon i Meta, które finansują się głównie z gotówki. W razie szoku obetną inwestycje, ale nie zbankrutują. Bardziej prawdopodobne jest długie spowolnienie z falą odpisów niż nagła panika. Gartner szacuje, że do 2030 roku może zniknąć około 80% neocloudów, a ponad 3,5 bln dolarów wydatków na infrastrukturę może wymagać odpisów. To ogromne zniszczenie kapitału, ale rozłożone w czasie.
Trafniejszym wzorcem może się więc okazać rok 2001. Global Crossing, WorldCom czy Level 3, z którym CoreWeave porównywał Michael Burry – znany z The Big Short inwestor, który przewidział krach kredytów subprime – zbudowały infrastrukturę na kredyt pod popyt, który przyszedł później, niż zakładano. Zniszczyły mnóstwo pieniędzy i wywołały recesję w sektorze, ale nie sparaliżowały systemu bankowego.
Rynek jest zresztą głęboko podzielony. Ten sam JPMorgan, który w marcu obniżał cenę docelową, dziś ma rekomendację przeważania z ceną 125 dolarów na koniec 2027 roku.
Kto będzie JPMorganem
Foord nie poprzestał na wskazaniu Lehmana. Jego tekst z 22 października nosi tytuł „Jeśli CoreWeave to Lehman, Nebius to JPMorgan„. Nawiązuje do roli, jaką w 2008 roku odegrał bank Jamiego Dimona, który za bezcen przejął Bear Stearns i Washington Mutual. Zdaniem Foorda kryzys zadłużenia w infrastrukturze AI skończy się konsolidacją, a silniejszy Nebius wykupi centra danych, procesory i klientów upadających rywali po okazyjnych cenach. Analityk jest wobec spółki skrajnie optymistyczny i wyznacza cenę docelową 1350 dolarów na 2031 rok, podczas gdy kurs w ostatnich dniach października oscylował wokół 155 dolarów.
Argumenty za tym, że Nebius jest zbudowany inaczej, są konkretne:
- Na koniec czerwca spółka miała około 8 mld dolarów gotówki przy 8,5 mld dolarów długu, a dług netto wynosił 0,2-krotność rocznych przychodów, wobec prawie trzykrotności u CoreWeave.
- Dużą część rozbudowy finansują sami klienci. Zarząd zapowiadał na ten rok ponad 9 mld dolarów przedpłat, a w drugim kwartale około 70% nowych umów obejmowało płatność z góry.
- Foord podkreśla też, że spółka podniosła ceny wynajmu starszych GPU o ponad 30% w ciągu kwartału, a Microsoft przesuwał część swojego zapotrzebowania właśnie do niej.
Rynek tej różnicy na razie nie widzi. 16 października akcje Nebiusa spadły o ponad 12%, choć spółka nie ogłosiła żadnych wyników ani komunikatów. Wystarczyło, że strach przed długiem CoreWeave rozlał się na całą kategorię. Od końca września kurs stracił ponad jedną trzecią.
Nebius ma też słabe punkty:
- Finansował się głównie obligacjami zamiennymi na akcje, które są tanie, dopóki kurs rośnie. Emisja z sierpnia na 5,75 mld dolarów ma cenę konwersji w okolicach 313–325 dolarów, marcowa około 180 dolarów. Przy obecnym kursie żadna się nie opłaca do zamiany, więc w praktyce stały się zwykłym długiem do spłaty w gotówce w latach 2029–2033.
- W październiku spółka wzięła od Citi 3,5 mld dolarów kredytu zabezpieczonego, ale z terminem zaledwie 364 dni, co oznacza konieczność refinansowania w przyszłym roku, kiedy rynek może być już po szoku.
- Skala potrzeb też jest ogromna. Przy prognozowanych na ten rok przychodach rzędu 3–3,4 mld dolarów zarząd planował 20–25 mld dolarów nakładów inwestycyjnych. Wycena była przy tym wyśrubowana. W kwietniu Nebius kosztował 62 razy więcej niż roczna sprzedaż, CoreWeave siedem razy. Przy takich mnożnikach utrata zaufania boli najmocniej.
Bliższą analogią niż JPMorgan mogą się więc okazać Morgan Stanley i Goldman Sachs z września 2008 roku. Obie firmy były mocniejsze od Lehmana, a mimo to przez kilka tygodni rynek pytał, czy nie będą następne. Przetrwały dopiero po zmianie statusu i zastrzyku kapitału.
Wszystko zależy od sposobu upadku
Jako mechanizm psychologiczny porównanie z Lehmanem wydaje się trafne. CoreWeave jest najbardziej widocznym testem założeń całego boomu i to na nim rynek sprawdza, czy finansowanie infrastruktury AI jest tak bezpiecznym interesem, jak wszyscy przyjęli.
O tym, czy test zakończy się paniką, zdecyduje jednak przebieg ewentualnego upadku. Uporządkowana restrukturyzacja albo przejęcie aktywów za bezcen przez Nvidię, któregoś z hyperscalerów czy właśnie Nebiusa przypominałoby raczej scenariusz Bear Stearns i paradoksalnie mogłoby rynek uspokoić. Chaotyczna upadłość z wyprzedażą sprzętu byłaby czymś zupełnie innym. Najgroźniejszy byłby wariant, w którym Microsoft czy OpenAI wykorzystują sąd upadłościowy do renegocjacji umów. Rynek dostałby wtedy dowód, że wielomiliardowe kontrakty AI są miękkie, i dopiero wtedy efekt Lehmana zadziałałby w pełni.